ინფრაწითელი გამათბობელი - ეს საინტერესოა

რა არის ინფრაწითელი გამათბობელი?

ინფრაწითელი გამათბობელი არის გამათბობელი მოწყობილობა, რომელიც ასხივებს სითბოს ინფრაწითელი გამოსხივების საშუალებით. ყოველდღიურ ცხოვრებაში მას ზოგჯერ ,,რეფლექტორს“ უწოდებენ. გამოყოფილი ენერგია  გადაიქცევა თერმულ ენერგიად და სითბოს გამოყოფს.

მნიშვნელოვანია, რომ, ინფრაწითელი გამათბობლების დახმარებით შესაძლებელი ხდება ლოკალურად გათბობა მხოლოდ იმ უბნებისა, რომელთა გათბობაც აუცილებელია ოთახის მთელი მოცულობის გაცხელების გარეშე; ინფრაწითელი გამათბობლების თერმული ეფექტი იგრძნობა ჩართვისთანავე, რაც თავიდან აიცილებს ოთახის წინასწარ გათბობას. ეს ფაქტორები ამცირებს ენერგიის ხარჯებსაც.

ინფრაწითელ სპექტრში ელექტრომაგნიტურ ტალღებს აქვს ტალღის სიგრძის ფართო დიაპაზონი 780 ნმ-დან 1 მიკრონამდე. ინფრაწითელ სპექტრში უფრო მოკლე ტალღის სიგრძეს აქვს უფრო მაღალი სიხშირე და უფრო დიდი გამოსხივების ინტენსივობა. ამრიგად, ინფრაწითელი ტალღების მიერ წარმოებული სითბო ასობით გრადუსიდან 3600 C-მდე მერყეობს.

ბოლო ათწლეულების განმავლობაში იყო მცდელობები, გამოეყენებინათ ენერგია ინფრაწითელი გამოსხივებისა, რომელიც დაფუძნებულია მის სამეცნიერო პრინციპებზე. ინფრაწითელი გამათბობლები ახლა ხელმისაწვდომია მრავალფეროვანი დიზაინით ყველა საჭიროებისთვის. ინფრაწითელი გამათბობლები გამოიყენება საცხოვრებელ ადგილებში, ოფისებში, სამუშაო დაწესებულებებში, ავტოფარეხებსა და საწყობებში. სხვადასხვა ინდუსტრია იყენებს ინფრაწითელ სისტემებს, რადგან მათ შეუძლია უფრო ეფექტურად შეასრულოს ისეთი პროცესები, როგორიცაა გაშრობა, გამკვრივება, ბეჭდვა, გამოცხობა და თერმოფორმირება. მედიცინაში ინფრაწითელი გამათბობლები გამოიყენება ფიზიოთერაპიაში რეაბილიტაციის გასაუმჯობესებლად.

ინფრაწითელი ენერგია აღმოაჩინა სერ უილიამ ჰერშელმა, ბრიტანელ-გერმანელმა ასტრონომმა, მე-19 საუკუნის დასაწყისში. ინფრაწითელი გათბობა ჩვეულებრივ არ გამოიყენებოდა მეორე მსოფლიო ომამდე. სწორედ იმ დროს  აღიარეს ინფრაწითელი გათბობის უპირატესობა სამხედროებმა და დაიწყეს მათი გამოყენება სამხედრო აღჭურვილობის საღებავებისა და ლაქების სწრაფად გასაშრობად. ინფრაწითელი გამათბობლები თავიდან იყო საწვავზე მომუშავე კონვექციური ღუმელების შემცვლელი, რომელიც ბევრად უფრო ძვირი ღირდა. იმ პერიოდში ინფრაწითელ გამათბობლებს ხშირად ნახავდით სახელოსნოებსა და ქარხნებში. თუმცა, ინფრაწითელი გათბობის ელემენტების პოპულარობა მეორე მსოფლიო ომის შემდეგ შემცირდა, რადგან უფრო მეტმა ადამიანმა დაიწყო ცენტრალური გათბობის სისტემების  ჩართვა.

ინფრაწითელი გამათბობლების განვითარება განახლდა მე-20 საუკუნის ბოლოს და 21-ე საუკუნის დასაწყისში, ეს იყო გლობალური სურვილი  საზოგადოებისა უფრო ,,მწვანე ტექნოლოგიებისკენ“. გათბობის დიაპაზონი გაფართოვდა ინფრაწითელი სპექტრის უფრო მეტ ზონამდე. ასევე შემუშავებულია, როგორც გათბობის ელემენტების, ასევე ინფრაწითელი აღჭურვილობის მრავალი დიზაინი. ინფრაწითელი გამათბობლების გამოყენების არეალი დღემდე იზრდება.

ძალიან საინტერესოა ინფრაწითელი გამათბობლების მუშაობის პრინციპები:

იფრაწითელ გამათბობელში არის  ელექტრომაგნიტური  ტალღები, რომლებიც შედგება ორი ტალღისგან და მოძრაობს ერთმანეთის პერპენდიკულურად. ერთი ტალღა არის რხევადი ელექტრონული ველი, მეორე კი რხევადი მაგნიტური ველი.

ელექტრომაგნიტური ტალღები შეიძლება აღწერილი იყოს მათი ტალღის სიგრძითა და სიხშირით. ტალღის სიგრძე არის მანძილი ტალღის ციკლში ორ მეზობელ წერტილს შორის. ტალღის სიგრძე ელექტრომაგნიტურ სპექტრში ჩვეულებრივ გამოიხატება ნანომეტრებში ან ანგსტრომებში. სიხშირე არის ტალღის ციკლების რაოდენობა წამში, ჩვეულებრივ გამოხატული ჰერცში (Hz).  ამ თვისებების მიხედვით კლასიფიცირდება ელექტრომაგნიტური ტალღები.

ტალღის სიგრძე და სიხშირე ერთმანეთის უკუპროპორციულია. ასევე,  ტალღის ენერგია პირდაპირპროპორციულია სიხშირისა, მაგრამ უკუპროპორციულია ტალღის სიგრძისა. უფრო მაღალი სიხშირისა და მოკლე   სიგრძის ტალღები ატარებს უფრო მაღალ ენერგიას და აქვთ უფრო დიდი გამტარიანობა. დაბალი სიხშირის და დიდი სიგრძის ტალღები ნაკლებ ენერგიას ატარებს.

მექანიკური ტალღებისგან განსხვავებით, ელექტრომაგნიტურ ტალღებს არ სჭირდება სპეციალური საშუალება გავრცელებისთვის. მათ არ სჭირდება მიმდებარე მოლეკულები გადაადგილებისთვის, განსხვავებით ხმის ტალღებისგან (მექანიკური ტალღები), რომლებიც მოძრაობს ჰაერში. მათ შეუძლია ,,იმოგზაურონ“ ჰაერში, ობიექტებში და თუნდაც ვაკუუმში. სწორედ, ამიტომ ვგრძნობთ მზის სითბოს, მიუხედავად იმისა, რომ ის დედამიწიდან ათასობით კილომეტრითაა დაშორებული, მიუხედავად ცივი ჰაერისა, რომელიც ჩვენ გარშემოა.  ეს პრინციპი ასევე გამოიყენება ინფრაწითელი გამათბობლების მუშაობაშიც,  რომლებშიც გამოსხივების წყარო მზის მსგავსია.

გათბობა არის ინფრაწითელი ტალღების ძირითადი გამოყენება. ინფრაწითელი ტალღები ასევე სასარგებლოა სპექტროსკოპიაში და სხვადასხვა  კომუნიკაციაში.

გამოსხივება არის სითბოს გადაცემის მექანიზმი, რომელიც გამოწვეულია ელექტრომაგნიტური ტალღების ემისიის, შთანთქმისა და არეკვლის შედეგად. აბსოლუტური (-273 C) მაღალი ტემპერატურის მქონე ყველა სხეული ასხივებს ინფრაწითელ სითბოს. სხეულის მიერ გამოსხივებული თერმული გამოსხივება გამოწვეულია ატომებისა და მოლეკულების და მათი შემადგენელი პროტონებისა და ელექტრონების შემთხვევითი მოძრაობით, ვიბრაციებითა და შეჯახებით. სხეულები ასხივებს სითბოს მათი ტემპერატურის მიხედვით: ცხელი ობიექტები ასხივებს მეტ სითბოს ენერგიას. რადიაციის მიერ გადაცემული თერმული ენერგია არ მოქმედებს მიმდებარე მოლეკულებზე, მაგრამ დამოკიდებულია იმ ობიექტებზე, რომლებსაც წყარო „ხედავს“. მას ადვილად შეუძლია გადაადგილება ჰაერში, ობიექტებსა და თუნდაც ვაკუუმში. ინფრაწითელი სითბო ასევე დამოუკიდებელია მიმღები სხეულის მიერ გამოსხივებული რადიაციის ოდენობაზე.

სითბოს გადაცემის სხვა მექანიზმებია გამტარობა და კონვექცია, რაც შეიძლება მოხდეს გამოსხივებასთან ერთად. თერმული გამტარობისას სითბო გადადის მეზობელ ატომებსა თუ მოლეკულებს შორის შეჯახებისა და ვიბრაციების გზით, რაც ადვილად ხდება მყარ სხეულებში. თბოგამტარობისას სითბოს გადაცემის მიმართულება არის უფრო მაღალი კინეტიკური ენერგიის არეალიდან ქვედა კინეტიკური ენერგიის არეალამდე. კონვექციის დროს თერმული ენერგია გადადის სითხის უმეტეს ნაწილში მოლეკულების გადაადგილების გამო. როდესაც სითხის ნაწილი თბება, სითბოს პირველადი წყაროს მახლობლად მოლეკულები ფართოვდება და შორდება მას. თერმული ენერგია გადადის მოლეკულების მოძრაობასთან ერთად და გადადის თხევადი მასის ცივ ნაწილში.

არსებობს ჭერის ინფრაწითელი გამათბობლები და გამოყოფენ მათ შორის 6 საუკეთესოს.

ჭერის ინფრაწითელი გამათბობლები არის პანელები, რომლებიც დამონტაჟებულია ჭერზე და მუშაობს მზის თერმული გამოსხივების პრინციპით. IR ტიპის მოწყობილობები არ ქმნის არასასურველ სითბოს ნაკადს. გათბობა ხდება მიმდებარე ობიექტებიდან სითბოს გადაცემის გამო.

ბაზარზე არის ინფრაწითელი გამათბობლები გარე და შიდა მონტაჟისთვის. მწარმოებლები აწარმოებენ საყოფაცხოვრებო და სამრეწველო მოდელებს, რომლებიც განსხვავდება გარეგნულად, გათბობის ტემპერატურითა და სიმძლავრით.  არსებობს ნიმუშები მაღალი ტენიანობის მქონე ოთახებისთვის.

არის გამათბობლები:

·      თერმოსტატით და მის გარეშე

·      გაზზე მომუშავე;

·      ელექტრო ინფრაწითელი გამათბობლები;

·      ღია და დახურული გაგრილების სისტემით.

არსებობს განსხვავებები მოწყობილობის მიერ გამოსხივებულ ტალღის სიგრძეში:

·      მოკლე ტალღა, განკუთვნილია 6 მ სიმაღლის ოთახებისთვის;

·      საშუალო ტალღა - 3-6 მ სიმაღლის ობიექტებისთვის;

·      გრძელი ტალღოვანი - დამონტაჟებულია 3 მ-მდე სიმაღლის ოთახებში.

გათბობის ელემენტებია:

·      ნახშირბადის ბოჭკოვანი (გათბობა ხდება ნახშირბადის ძაფების გამო);

·      კვარცი (გათბობა ხორციელდება ვოლფრამის ძაფით);

·      კერამიკული (ასეთი მოწყობილობის საქმე არ თბება);

·      tubular (გამათბობლები);

·      ჰალოგენი (გამაგრილებელი არის ინერტული გაზი, რომელიც არის მილში).

მწარმოებლები აწარმოებენ დაბალი და მაღალი ტემპერატურის მოდელებს. პატარა ოთახებისთვის ირჩევენ მუქი ფერის გამოსხივების ნიმუშებს (არ ანათებს გაცხელებისას) დაბალი ტემპერატურით. დიდი საწარმოო უბნებისთვის ირჩევენ მსუბუქი ტიპის გამათბობლებს. ისინი გამოიყენება სტადიონებზე, საწყობებში, ღია ბაზრებზე.

მოწყობილობების ეფექტურობა არის 95-98%. ოთახი თბება ვერტიკალურად, ქვემოდან ზევით მიმართულებით. ამის წყალობით სითბო უფრო სწრაფად ავსებს ოთახს, ენერგიის მოხმარება მცირდება 5-10%-ით დაზოგვის თითოეულ ხარისხზე. ინფრაწითელი გამათბობლის მუშაობა არ საჭიროებს მუდმივ  კონტროლს ადამიანისაგან. ისინი იაფია სხვა გამათბობელებთან შედარებით. მოვლა მინიმალურია და არ საჭიროებს განსაკუთრებულ ძალისხმევას.

ასევე, ინფრაწითელ გამათბობლებს აქვთ უპირატესობები სხვა გამათბობლის ტიპებთან შედარებით:

·      ეს არის გათბობის მაღალი მაჩვენებელი;

·      ვინაიდან ამ ტიპის მოდელებში ვენტილატორები არ არის, ისინი ჩუმად მუშაობს;

·      შესაძლებელია მათი მარტივი და სწრაფი ინსტალაცია;

·      არ ასხივებს შუქს;

·      ცეცხლგამძლეა;

·      გათვალისწინებულია ოთახის ცალკე ზონის გათბობის შესაძლებლობა;

·      ინფრაწითელი სხივები დადებითად მოქმედებს სხეულზე.

ინფრაწითელ  გამათბობლებში კერამიკული ინფრაწითელი გამათბობელი და  ელექტრო ინფრაწითელი გამათბობელი დღეს ძაალიან პოპულარულია, ამას განაპირობებს მათი საუკეთესო მახასიათებლები.

ასეთ უნიკალურ გათბობის საშუალებას გთავაზობთ wishlist.ge, ეწვიეთ ჩვენს ოფიციალურ ვებგვერდს და ჩვენთან ნახავთ ინფრაწითელი გამათბობლების საუკეთესო და მრავალფეროვან არჩევანს.